Geschreven door Stefan de Gruiter

Toen wij in Nederland vertelden dat we voor 2 jaar naar Nigeria zouden gaan, vroegen veel mensen aan ons of dat niet gevaarlijk was. “Nigeria, daar zit toch die Boko Haram?”, was een veel gehoorde vraag. Ons antwoord was vaak: “Boko Haram zit in het noorden van Nigeria en de afstand tussen onze woonplaats en het noorden is ongeveer de afstand van Dordrecht naar Barcelona, dus dat zal wel mee vallen. En daarnaast…. Als het gevaarlijk is, zal VSO ons daar toch niet heen sturen?”

Je kan je dus voorstellen dat we enigszins verrast waren toen de vraag vanuit VSO kwam: “Willen jullie een paar dagen naar Kano, in het noorden? Om daar 2 dagen training te geven aan National Volunteers?”.  “Uhhh, ja dat willen we best wel doen, maar is dat niet gevaarlijk?”.  In de safety briefing die we wekelijks via de mail binnen krijgen van zowel VSO als ESSPIN, wordt het toch echt afgeraden om daar heen te reizen en alleen hoogst noodzakelijke reizen naar Kano mogen worden ondernomen na persoonlijke goedkeuring van de Country Director. “Ik heb al contact gehad met ESSPIN en die zijn accoord”, was het antwoord “en daarnaast, ik ga mee en ik ben de Acting Country Director, dus de toestemming zit wel goed”. Oké, als het allemaal wel mee schijnt te vallen, dan willen we daar best heen, lijkt ons ook wel interessant om daar heen te gaan en teacher training te doen, daar zijn we tenslotte voor gekomen. “Goed zo, jullie komen die week ervoor toch naar Abuja, dus dan kunnen jullie in die week de training voorbereiden. Voor vervoer naar Kano zorgen wij en ook het verblijf is geregeld”.

Inderdaad, de week  ervoor zouden we toch al naar Laffia en Abuja komen (voor een weekendje weg met VSO’ers en deel 2 van de In Country Training), dus we konden er nog wel een weekje aan vast plakken. Na 3 dagen In Country Training op het VSO kantoor hadden we 2 dagen om de trainingen te bespreken en voor te bereiden en dan zouden we in het weekend naar Kano vliegen. Zo gezegd, zo gedaan….

Bij aankomst in Kano werden we opgewacht door de driver van onze partner aldaar en werden we naar het hotel gereden. Kano zag er goed uit, redelijk schoon, niet te druk en veel fietsers op de weg. Iets wat dus anders was als Abuja. Aangekomen in het hotel waren we best verrast door de luxe waarmee wij als VSO’ers verwend werden: grote schone hotelkamer met aparte badkamer met douche, bad en stromend, warm water. Op de kamer zelf een grote TV met schotelaansluiting, draadloos internet en  een airco(ook niet verkeerd als het 35 graden is).  Voor ons hoeft die luxe allemaal eigenlijk niet (bed, klamboe en douche was ook goed geweest, zie verslag Laffia), maar in verband met de veiligheid was dit toch wel de beste optie. Het was dan ook niet de bedoeling dat we het terrein van het hotel af zouden gaan en ook tijdens de trainingdagen zouden we niet het terrein van de school af gaan, jammer. Kano is een erg oude stad en schijnt erg mooi en interessant te zijn, maar het was dus wel duidelijk dat we er weinig van zouden gaan zien.

Over Kano en het verblijf daar kan ik erg kort zijn: heen vliegen, naar het hotel, volgende dag naar de training, training geven, terug naar het hotel, hangen en eten in het hotel, slapen en de volgende dag het zelfde rijtje weer opnieuw. Na 3 nachten terug vliegen en dat was Kano.

Baby hafida

Gelukkig is er over de trainingen wel meer te schrijven. Tijdens de 2 dagen training hadden we een verdeling gemaakt tussen een deel teacher training, wat Miranda en ik zouden doen, en een deel project management, wat Sheila een VSO uit Schotland zou doen. Het gedeelte teacher training hadden wij weer onder verdeeld in 4 delen, ieder 2.

Ik zou de eerste sessie van de 2 dagen doen, met als onderwerp: Child Centerd Learning. In Nederland zou dat betekenen dat we het zouden hebben over hoe aan te sluiten bij de individuele leerdoelen van leerlingen, hoe verschillende leerstijlen te herkennen en toe te passen en hoe te werken in verschillende werkvormen zodat alle leerlingen op hun eigen tempo, niveau en werkwijze een optimaal leerrendement kunnen behalen. In Nigeria betekent Child Centerd Learning voorlopig nog wat ander, het betekent vooral dat het onderwijs om de leerlingen draait en niet om de leerkracht die voor de klas zijn kennis staat te showen en heel de dag tegen het bord en de klas staat te praten. Tijdens deze sessie hebben we dus gekeken naar wat Child Centerd Learning precies is en wat dat dan in gaat houden voor verschillende onderdelen binnen de organisatie van je onderwijs. Verschillende onderdelen waren bijvoorbeeld: de manier van communiceren met de leerlingen, teaching skills, klassenmanagement,  gedrag van de leerkracht en gedrag van de leerlingen. Aan het eind van de sessie hebben we gekeken naar waar de deelnemers op dit moment al aan kunnen werken en naar wat er in een lange termijn planning zou moeten komen. Het blijkt dat er op dit moment al heel veel aan te passen is in de manier van lesgeven….

 begeleiden tijdens een opdracht

De 2e sessie van de teacher training was in handen van Miranda en zij zou het hebben over communicatie tussen, in dit geval, de leerkracht en de leerling (wat heel toevallig ook een van de uitkomsten van de Child Centerd Learning sessie was). Tijdens de sessie heeft Miranda uitgelegd dat communiceren niet alleen een boodschap zenden is, maar dat die boodschap ook ontvangen moet worden en dat je deze boodschap dan ook op verschillende manieren kan zenden om de kans op ontvangen zo groot mogelijk te maken. Klinkt voor ons redelijk logisch, maar ja, als je uit een onderwijs systeem komt waarin al die jaren alleen maar tegen je is gepraat en is geschreeuwd, zonder navraag of je het ook begrijpt, dan is dit toch wel een stukje nieuwe informatie. Vooral het stukje waarin Miranda vertelde dat veel leerlingen het prettiger vinden als een leerkracht vriendelijk en respectvol met ze communiceert en dat de leerlingen dan waarschijnlijk ook meer leren werd als zeer waardevol ontvangen. Ook bij dit punt bleek dat dit weer iets was wat op dit moment al aan te passen is in de manier van lesgeven….

Ook de 3e sessie was in handen van Miranda en ook bij deze sessie waren de deelnemers erg gemotiveerd om een leerpunt te halen waarmee ze direct aan de slag konden gaan. Nu ging deze sessie over lesplannen maken, dus dat zou ook geen groot probleem moeten zijn. De deelnemers hadden al een keertje een korte training gehad over het indelen van een les, introductie, kern en afsluiting, dus er was al sprake van enige voorkennis. Tijdens de training heeft Miranda een formulier besproken waarop de leerkrachten hun lessen kunnen voorbereiden, onderverdeeld in introductie, kernactiviteit en afsluiting. Naast het omschrijven van de activiteit was er ook ruimte om de benodigde teacher skills (hé, zat ook in sessie 1…) te omschrijven. De opdracht tijdens de sessie was om in groepen een les te ontwerpen met behulp van het aangeleverde formulier. Miranda zou de onderwerpen aandragen en de deelnemers zouden de les ontwerpen en daarna presenteren aan de groep. Het was erg leuk om te zien dat iedereen zo enthousiast bezig was en ze echt hun best deden om zo creatief mogelijk te zijn binnen de gegeven mogelijkheden.  Na het geven van de presentatie mochten de deelnemers elkaar feedback geven in de vorm van “two stars and one wish” (2 goede dingen en een verbeterpunt). Laten we maar zeggen dat de sterren dankbaar in ontvangst werden genomen, maar dat de wish niet altijd even goed werd ontvangen. Nigerianen zijn niet echt kanjers in zelfreflectie en daarbij houden ze ook nogal van een discussie links of rechts, je kan je voorstellen dat het aan het eind wel een stukje drukker werd.

 workshop communicatie

De vierde sessie mocht ik weer op me nemen en was aan het eind van de 2 dagen training. Het doel van de sessie was om de deelnemers iets mee te geven, of ze iets te laten maken, waar ze direct in hun klas mee aan de slag konden gaan, een wekelijkse ontwikkelingskalender (elke dag een leerpuntje)…… Tijdens de eerste 3 sessies hadden de deelnemers de opdracht gekregen om aan het eind van de sessie één punt op te schrijven waarin zij wilden verbeteren en waaraan zij direct, wanneer ze terug in hun eigen klas kwamen, aan konden werken. Iedereen had dus al 3 leerpunten opgeschreven. Nu heeft een week 5 werkdagen en hadden we dus al 3 dagen gevuld, bleven er nog 2 dagen over. De deelnemers kregen de opdracht om in groepen nog 2 gezamenlijke leerpunten te bedenken en deze op het bord te hangen. Nadat alle leerpunten op het bord hingen kreeg iedereen 3 stemmen in de vorm van gekleurde post- its (bedankt Ysbrán…), de 2 winnende punten werden door iedereen over genomen om de laatste 2 dagen te vullen. Deze aandachtspunten zullen dan weer het onderwerp worden voor een volgende sessie wanneer we terug komen naar Kano.

Al met al waren het twee geweldige dagen met enthousiaste deelnemers, betrokken organisatie en schoolleiders en vooral heel veel vriendelijke, leuke mensen. Dat de organisatie en de schoolleiders van de National Volunteers zo betrokken waren deed ons veel goed, daaruit blijkt dat ze in Kano serieus bezig zijn met het ontwikkelen van het onderwijs. We hopen hier snel weer een keertje terug te komen.

groepsfoto